The Summary of Faith and Practice: de Samenvatting van Geloof en Praktijk : commentaar op regel 2

TEKST : Een religieus leven willen beoefenen via een echt en waarachtig geloof

Echt waarachtig geloof

Echt waarachtig geloof is een kostbaar juweel dat zelden wordt gevonden. We hebben het hier over een direct vertrouwen dat geen secundair egoïstisch motief heeft. Hoe ongewoon is dit ! Bijna altijd zijn we verwikkeld in onze eigen wensen en ambities. Toch kunnen we ons dit wensen, we kunnen een verlangen hebben naar die eenvoud die we op de een of andere manier verloren hebben. Maar al te vaak lijken boeddhistische geschriften een eenvoudige manier te bieden om zo'n staat van verlichting te bereiken alsof het voldoende is om dit of dat idee te begrijpen, om verlicht te worden, maar dit idee is er gewoon om tegemoet te komen aan onze spirituele ambitie, ons spiritueel materialisme. Een persoon kan betrokken raken bij een boeddhistische sangha omdat hij wil trainen om een boeddhistische leraar te worden, zoals hij zich zou willen trainen om een schoolleraar of architect te worden. Over het algemeen onderschatten dergelijke mensen de moeilijkheidsgraad. Het echte probleem is echter niet zozeer de moeilijkheid van het pad of de training, maar het is juist de ambitie  om degene te zijn die anderen de waarheid gaat vertellen, dus het zelfbeeld, dat het probleem is. Het is een verlangen om superieur te zijn, terwijl wat werkelijk nodig is, is een ware nederigheid, een ware erkenning van de menselijke conditie.

Geen ‘baan’ in de normale zin van het woord

Een echte boeddhistische leraar is niet echt in dezelfde categorie te plaatsen als de leraar op school, hij of zij is niet iemand met een professionele baan, althans niet in het moderne gebruik van deze woorden. Er was een tijd dat de term "professional" verwees naar iemand die iets beleden had en, idealiter, een eenvoudig geloof beleden had, maar in onze materialistische tijd is het iemand geworden die betaald wordt voor het verlenen van een dienst. Tegenwoordig hebben we "dienstverlenende industrieën". We zijn nog niet helemaal in het stadium van een religieuze industrie, maar onze modern opgeleide geesten hebben de neiging om op een dergelijke manier te denken. De eenvoudige directheid die kenmerkend is voor relaties van ware liefde bestaat alleen, voor zover dat nog bestaat, in de intimiteit van het gezin. Zelfs onze gezinnen zijn tegenwoordig maar al te vaak constructies van praktische aard geworden, handelend in diensten en geregeerd door gedachten over rechten, verworvenheden en billijkheid, die geen van allen de geest van de liefde in zuivere vorm weergeven.

Een niet-boeddhistisch voorbeeld

Ik denk aan de pedagoog Janusz Korczak die vanaf zijn geboorte in 1878 in Polen woonde en tot zijn dood in een vernietigingskamp van de nazi's in 1942. Korczak werkte als arts en daarna als schrijver en opvoeder. Hij begon in Warschau een weeshuis voor joodse kinderen, dat op progressieve wijze werd gerund, als een soort mini-kinderrepubliek. Zijn levenswerkzaamheden waren aanzienlijk en hij stond er bekend om, maar wat opvalt is de manier waarop hij stierf. In augustus 1942 kwamen de Duitsers en namen alle kinderen mee naar Treblinka om daar vermoord te worden. Korczak kreeg minstens twee keer onderdak aangeboden, maar weigerde de kinderen te verlaten. De bijna 200 kinderen gingen met veel minder angst en paniek naar hun dood door zijn rustige aanwezigheid onder hen. Het redden van zijn eigen leven is niet zijn prioriteit. Hoewel Korczak geen religieus man was in de conventionele zin van het woord, was hij een persoon met een waarachtig geloof in de échte zin van het woord.

Een gewone buiging, een simpele kaars

Het echt religieuze leven kan er wel of niet een zijn van het uitvoeren van rituelen, maar het is er een van eenvoudig geloof dat wijsheid en mededogen boven persoonlijke egoïstische doeleinden stelt. In mijn leven heb ik veel mensen ontmoet die veel weten over religie en religieuze tradities. Sommige boeddhisten zijn zeer erudiet. Zelf ben ik in die zin heel erg geleerd door een gepassioneerde belangstelling voor het onderwerp in combinatie met een liefde voor studie. Desalniettemin zijn sommige van de mensen die het meest indruk op mij hebben gemaakt, eenvoudige toegewijden in de landen die ik heb bezocht, die waarschijnlijk weinig van de theorie weten, maar wiens onschuldige eenvoud blijkt uit de manier waarop ze een vaas met bloemen aanbieden of een buiging maken voor het altaar. Onze rituelen kunnen soms uitgebreid en complex zijn en er is iets heel moois aan zo'n samenspel en een groep mensen die goed op elkaar zijn afgestemd. Tegelijkertijd is het aanbieden van één enkele kaars voldoende. Elk moment van zuiverheid van hart is als een enkele vlam, een ogenblik van alom aanwezig licht.

Ongehinderd licht

Teruggaan naar de eenvoudige kern van de zaak kan onmogelijk moeilijk lijken wanneer men zich in alle ingewikkeldheden van het moderne leven bevindt. Mensen wenden zich tot het boeddhisme voor een beetje vrede, en liefst met een zekere onderbouwing. Echter, waarachtig geloof betekent niet noodzakelijkerwijs dat er weinig gedaan moet worden, noch dat het verleden vergeten moet worden of dat er geen rekening gehouden moet worden met de tijd van morgen. Perioden van eenzaamheid en retraite kunnen prachtig zijn, maar het ware geloof herleeft telkens opnieuw, dringt overal door en wordt niet belemmerd door  omstandigheden. Zelfs in een nazi-gevangenistrein op weg naar de gaskamer is het beschikbaar. Dit is de aard van wat boeddhisten de bevrijding noemen. Het is een licht dat niet gehinderd wordt door wereldse beslommeringen. We herinneren ons de krijger en de prostituee die Honen aan het einde van zijn leven kwamen bezoeken. "Gaan wij niet naar de hel,' vroegen ze hem. Hij vertelde hen dat mochten ze de middelen hebben om hun manier van leven te veranderen, dat het dan natuurlijk goed was om meer morele activiteiten te beoefenen, maar zelfs als ze dat niet konden (en in het middeleeuwse Japan hadden de mensen weinig keus) was het geen obstructie om de nembutsu met een zuiver hart te reciteren en te vertrouwen op de genade van de Ene, een genade die de wereld overstijgt. Het eenvoudige geloof is in een of andere betekenis zeldzaam, maar in andere zin is het universeel: niets kan het in de weg staan.

Views: 18

Events

ITZI Conference 2019

Subscribe to ITZI Conference Newsletter

* indicates required

Blog Posts

Transmutation

Posted by Dayamay Dunsby on November 29, 2020 at 11:30 0 Comments

It struck me, while watching the steam rise off my pan of hot water earlier, that the universe, in physical terms, behaves in the same way today as it did 4 billion years ago. Before life even existed in any conscious form. When the earth was busy shaping itself from its own internal pressures. Spewing out toxins and branding itself with molten rock. Change comes from within, and is nurtured from external sources...  

Early this morning I picked up a…

Continue

Perspective

Posted by Tineke Osterloh on November 26, 2020 at 20:30 0 Comments

© 2020   Created by David Brazier.   Powered by

Badges  |  Report an Issue  |  Terms of Service